Báo điện tử Phật giáo online

Ma Ha Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh

Article Index

Trong Phật giáo có nhiều “Phật ngôn” rất nổi tiếng mà giá trị tư tưởng thực tiễn của nó vượt thắng mọi không gian thời gian. Tôi lấy ví dụ như cách đây 2600 năm Đức Phật đã từng nói: “Không có giai cấp trong giọt máu cùng đỏ giọt nước mắt cùng mặn”(Đường xưa mây trắng - Nhất Hạnh).

Có lẽ đó là tuyên ngôn nhân quyền đầu tiên trên thế giới. Không dừng lại ở đó Đức Phật còn đi xa hơn rất nhiều, cái nhìn bình đẳng của Đức Phật không chỉ dừng lại ở con người mà phủ trùm tất cả các loài hữu tình khi Ngài tuyên bố trong kinh Pháp Hoa rằng: “Nhất thiết chúng sanh giai hữu Phật tánh” (Tạm dịch: “Tất cả chúng sanh đều có Phật tánh”).

Một trong những Phật ngôn tưởng chừng như phi lý nhất là câu: “Sắc bất dị không, không bất dị sắc, sắc tức thị không, không tức thị sắc”. Đây là một câu trích từ “MA HA BÁT NHÃ BA LA MẬT ĐA TÂM KINH”. Ma ha nghĩa là rộng lớn, Bát nhã là trí tuệ, Ba la mật là đáo bĩ ngạn (qua đến bờ bên kia); tức đây là kinh nói về trí tuệ rộng lớn có thể đưa người qua đến bờ bên kia, bờ giác ngộ. Toàn văn tâm kinh này có 260 chữ:

Trích:

Bản phiên âm Hán Việt:

Quán Tự Tại Bồ tát, hành thâm Bát nhã Ba la mật đa thời, chiếu kiến ngũ uẩn giai không, độ nhứt thiết khổ ách.

Xá Lợi Tử! Sắc bất dị không, không bất dị sắc, sắc tức thị không, không tức thị sắc, thọ, tưởng, hành, thức, diệc phục như thị.

Xá Lợi Tử! Thị chư pháp không tướng, bất sanh bất diệt, bất cấu bất tịnh, bất tăng bất giảm. Thị cố không trung vô sắc, vô thọ, tưởng, hành, thức, vô nhãn, nhĩ, tỹ, thiệt, thân, ý; vô sắc, thinh, hương, vị, xúc, pháp; vô nhãn giới, nãi chí vô ý thứ giới, vô vô minh diệc, vô vô minh tận, nãi chí vô lão tử, diệc vô lão tử tận, vô khổ, tập, diệt, đạo; vô trí diệc vô đắc.

Dĩ vô sở đắc cố, Bồ đề tát đỏa y Bát nhã ba la mật đa cố, tâm vô quái ngại; vô quái ngại cố, vô hữu khủng bố, viễn ly điên đảo mộng tưởng, cứu cánh Niết bàn. Tam thế chư Phật y Bát nhã ba la mật đa cố, đắc A nậu đa la tam miệu tam bồ đề.

Cố tri Bát nhã ba la mật đa, thị đại thần chú, thị đại minh chú, thị vô thượng chú, thị vô đẳng đẳng chú, năng trừ nhứt thiết khổ, chơn thiệt bất hư.

Cố thuyết Bát nhã ba la mật đa chú, tức thuyết chú viết:

Yết đế yết đế, ba la yết đế, ba la tăng yết đế Bồ đề Tát bà ha.